AP09058419 – Машиналық оқыту негізінде кеуек масштабында жыныстардың еру режимдерін ескере отырып, кеуекті ортаның сипаттамаларын болжау

Жобаның мақсаты: Жобаның мақсаты - машинаны оқытуды қолдана отырып, кеуек масштабында әр түрлі еріту режимдерінде (айдау жылдамдығы және қышқыл концентрациясы) кеуекті ортаның сипаттамаларын (абсолютті және салыстырмалы фазалық өткізгіштігі, капиллярлық қысым) анықтау.

Өзектілігі: ҒЗЖ аясында әр түрлі еріту режимдерінде (айдау жылдамдығы және қышқыл концентрациясы) карбонатты өзек үлгілерінің кеуекті ортасының сипаттамаларын (абсолютті және салыстырмалы фазалық өткізгіштігі, капиллярлық қысым) анықтау үшін машиналық оқыту алғаш рет қолданылады).

Ғылыми жетекшісі: Ph.D. докторы, Асилбеков Бакытжан Калжанович

Алынған нәтижелер: Жоба аясында карбонатты жыныстардың ерітілуі рентгендік микрокомпьютерлік томография арқылы зерттеліп, кеуектілік пен өткізгіштік өзгерістері анықталды. Қышқыл концентрациясы мен айдау жылдамдығының әсері және әртүрлі ерітілу механизмдері анықталды. Машиналық оқыту әдістері арқылы абсолютті өткізгіштікті болжау жүргізіліп, жоғары дәлдікке қол жеткізілді, оның ішінде Extra Trees әдісі ең тиімді болды. Жыныс құрылымы мен фильтрациялық қасиеттер арасындағы байланыстар, сондай-ақ табиғи жарықтардың әсері жан-жақты талданды. Екі фазалы ағын жағдайында еріту процестері салыстырмалы фазалық өткізгіштік пен мұнайдың қалдық қанығуына айтарлықтай әсер ететіні анықталды. Зерттеу нәтижелері қабатты қышқылмен өңдеу тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Жоба міндеттері толық орындалып, нәтижелердің практикалық маңызы жоғары.

Жарияланымдар тізімі

1. Akasheva Zh.K., Assilbekov B.K., Soltanbekova K.A., Kudaikulov A.A. Numerical simulation of carbonate rocks dissolution near the wellbore // Journal of Mathematics, Mechanics and Computer Science. – 2021. – Vol. 112, No. 4. – P. 78–93. – DOI: https://doi.org/10.26577/JMMCS.2021.v112.i4.07
2. Bolysbek D.A., Assilbekov B.K., Akasheva Zh.K., Soltanbekova K.A. Analysis of the heterogeneity influence on main parameters of porous media at the pore scale // Journal of Mathematics, Mechanics and Computer Science. – 2021. – Vol. 112, No. 4. – P. 69–77. – DOI: https://doi.org/10.26577/JMMCS.2021.v112.i4.06
3. Болысбек Д.А., Асилбеков Б.К., Кульджабеков А.Б. Численное изучение влияния растворения породы на поровую структуру карбонатных образцов на основе экспериментальных данных // Вестник КазНПУ. Серия «Физико-математические науки». – 2023. – Т. 82, № 2. – URL: https://bulletin-phmath.kaznpu.kz/index.php/ped/article/view/1249
4. Асилбеков Б.К., Акашева Ж.К., Болысбек Д.А., Кульджабеков А.Б. Численное исследование растворения карбонатной породы: влияние масштаба области // Вестник КазНПУ. Серия «Физико-математические науки». – 2022. – Т. 79, № 3. – С. 63–72. – DOI: https://doi.org/10.51889/3035.2022.74.92.008
5. Soltanbekova K.A., Assilbekov B.K., Zolotukhin A.B. Study of the horizontal sidetracking efficiency using hydrodynamic modeling (on the example of a Kazakhstani field) // Complex Use of Mineral Resources. – 2022. – Vol. 320, No. 1. – P. 42–50. – DOI: https://doi.org/10.31643/2022/6445.05
6. Akasheva Zh.K., Bolysbek D.A., Assilbekov B.K. Study of carbonate rock dissolution using X-ray microcomputed tomography: impact of acid flow rate // News of the National Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan. Series of Geology and Technical Sciences. – 2023. – Vol. 1, No. 457. – P. 20–32. – DOI: https://doi.org/10.32014/2023.2518-170X.256
7. Асилбеков Б.К., Калжанов Н.Е., Болысбек Д.А., Узбекалиев К.Ш., Бекбау Б.Е., Кульджабеков А.Б. Исследование эффективности алгоритмов машинного обучения на основе данных различных горных пород // Вестник нефтегазовой отрасли Казахстана. – 2023. – Т. 5, № 3. – С. 5–19. – DOI: https://doi.org/10.54859/kjogi108649
8. Болысбек Д.А., Кульджабеков А.Б., Бекбау Б.Е., Узбекалиев К.Ш. Изучение поровой структуры и расчет макроскопических характеристик горных пород на основе изображений рентгеновской микрокомпьютерной томографии // Вестник нефтегазовой отрасли Казахстана. – 2023. – Т. 5, № 2. – С. 17–30. – DOI: https://doi.org/10.54859/kjogi108647
9. Assilbekov B.K., Bolysbek D.A., Kalzhanov N.E., Uzbekaliyev K.Sh. Study of the efficiency of machine learning algorithms based on data of various rocks // News of the National Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan. Series of Geology and Technical Sciences. – 2023. – Vol. 5, No. 461. – P. 58–75. – DOI: https://doi.org/10.32014/2023.2518-170X.331
10. Bolysbek D.A., Kuljabekov A.B., Issayev G.I., Uzbekaliyev K.Sh. Experimental study of dissolution of carbonate samples using X-ray microcomputed tomography // News of the National Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan. Series of Geology and Technical Sciences. – 2023. – Vol. 5, No. 461. – P. 89–99. – DOI: https://doi.org/10.32014/2023.2518-170X.333
11. Bolysbek D.A., Kuljabekov A.B., Uzbekaliyev K.S., Assilbekov B.K. Effect of rock dissolution on two-phase relative permeabilities: pore-scale simulations based on experimental data // Applied Sciences. – 2023. – Vol. 13. – Article 11385. – DOI: https://doi.org/10.3390/app132011385
12. Soltanbekova K.A., Assilbekov B.K., Zolotukhin A.B., Akasheva Zh.K., Bolysbek D.A. Results of laboratory studies of acid treatment of low-permeability rock cores // News of the National Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan. Series of Geology and Technical Sciences. – 2021. – Vol. 5, No. 449. – P. 113–123. – DOI: https://doi.org/10.32014/2021.2518-170X.105
13. Bolysbek D.A., Akasheva Zh.K., Assilbekov B.K., Uzbekaliyev K.Sh., Bekbau B.E., Issayev G.I. Permeability evaluation for heterogeneous and naturally fractured carbonate samples before and after HCl injection: experiments and pore-scale simulations // Geofluids. – (Web of Science, Q2).
14. Болысбек Д.А., Кульджабеков А.Б., Бекбау Б.Е. Экспериментальное изучение растворения карбонатных образцов с применением рентгеновской микрокомпьютерной томографии // Вестник нефтегазовой отрасли Казахстана. – 2023. – Т. 5, № 4.
15. Асилбеков Б.К., Калжанов Н.Е., Бекбау Б.Е., Болысбек Д.А. Обзор по расчету характеристик образцов горных пород на основе их изображений с применением алгоритмов глубокого машинного обучения // Вестник нефтегазовой отрасли Казахстана. – 2023. – Т. 5, № 4.
16. Асилбеков Б.К. Экспериментальное изучение процесса растворения карбонатных образцов и расчет их основных характеристик на основе томографических снимков: монография. – Алматы: Satbayev University, 2023. – 69 с. – ISBN 978-601-323-404-5.